શું અમેરિકા યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાના બદલામાં ઈરાનને 300 મિલિયન ડોલર આપી રહ્યું છે?

શું અમેરિકા યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાના બદલામાં ઈરાનને 300 મિલિયન ડોલર આપી રહ્યું છે?

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે ઈરાન આ કરાર હેઠળ ક્યારેય પરમાણુ શસ્ત્રો નહીં બનાવવા માટે સંમત થયું છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે અમેરિકા ઈરાનને 300 મિલિયન ડોલર ચૂકવી રહ્યું નથી, જે મીડિયામાં ફરતા દાવાઓથી વિપરીત છે. જ્યારે અમેરિકા અને ઈરાન પહેલાથી જ આ શાંતિ કરાર પર ડિજિટલી હસ્તાક્ષર કરી ચૂક્યા છે, ત્યારે 19 જૂને જીનીવામાં તેને સત્તાવાર મંજૂરી મળવાની તૈયારી છે. પરિણામે, કરારની ચોક્કસ વિગતો હજુ સુધી જાહેર કરવામાં આવી નથી.

ટ્રમ્પે શું કહ્યું?

પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ, ટ્રુથ સોશિયલ પર લખતા, ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે, “ઈરાન ક્યારેય પરમાણુ શસ્ત્રો રાખવા માટે સંમત થયું નથી. વધુમાં, અમેરિકા ઈરાનને 300 મિલિયન ડોલર ચૂકવી રહ્યું છે તે અહેવાલ ડેમોક્રેટ્સ દ્વારા ફેલાવવામાં આવેલા ખોટા સમાચાર છે.”

અત્યાર સુધી ઉપલબ્ધ માહિતી અનુસાર, અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સમજૂતી કરાર (MoU) માં વિદેશમાં સ્થગિત ઈરાની સંપત્તિઓ મુક્ત કરવા, પ્રતિબંધોમાં રાહત અને ઈરાનના અર્થતંત્રને પુનર્જીવિત કરવામાં મદદ કરવા માટે 300 બિલિયન ડોલરનું ભંડોળ શામેલ હોઈ શકે છે. જો કે, આ ઈરાન દ્વારા ચોક્કસ શરતો અને લક્ષ્યોને પૂર્ણ કરવા પર નિર્ભર છે.

તેમ છતાં, ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે હજુ સુધી સ્પષ્ટતા કરી નથી કે આ કરાર ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમને કેવી રીતે સંબોધશે. ઘણા મુખ્ય પ્રશ્નો હજુ પણ અનુત્તરિત છે, જેમ કે કરારનું ઈરાન પાલન કરે છે કે નહીં તેની ચકાસણી કોણ કરશે અને કોણ ખાતરી કરશે કે ઈરાન પરમાણુ શસ્ત્રો વિકસાવી રહ્યું નથી. એ પણ અસ્પષ્ટ છે કે ઈરાનના પરમાણુ સ્થળો નીચે સ્થિત અત્યંત સમૃદ્ધ યુરેનિયમ કોણ દૂર કરશે અથવા નાશ કરશે – જે સામગ્રી ગયા વર્ષે યુએસ હડતાલ દરમિયાન ભારે નુકસાન પામેલા સુવિધાઓ પર હજુ પણ હાજર હોઈ શકે છે.

જેડી વાન્સે શું કહ્યું?
અમેરિકા વતી સોદા પર હસ્તાક્ષર કરવા માટે અમેરિકાના ઉપરાષ્ટ્રપતિ જીનીવા જશે. રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પની ભાગીદારીની હજુ પુષ્ટિ થઈ નથી; તેઓ જશે તેવી શક્યતા ઓછી છે. કરારની નકલ હજુ સુધી જાહેર કરવામાં આવી નથી. ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વાન્સે એબીસી ન્યૂઝને જણાવ્યું હતું કે વ્હાઇટ હાઉસ આ અઠવાડિયે કરારનો ટેક્સ્ટ જાહેર કરશે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે લોકો જોશે કે ઈરાન તેની જવાબદારીઓ પૂર્ણ ન કરે ત્યાં સુધી તેને એક પણ ડોલર નહીં મળે. વાન્સે નોંધ્યું હતું કે આ સોદા હેઠળ ઈરાનને યુએસ કરદાતાઓ પાસેથી કોઈ પૈસા મળશે નહીં અને દલીલ કરી હતી કે ઈરાન પરના પ્રતિબંધો હટાવવાથી અને તેને વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં ફરીથી એકીકૃત કરવાથી અમેરિકનોને ફાયદો થશે.

વાન્સે સોમવારે મોડી રાત્રે ફોક્સ ન્યૂઝને જણાવ્યું હતું કે, “તે ખૂબ ફાયદાકારક રહેશે; તેમાં અમેરિકન નાણાંનો સમાવેશ થતો નથી, પરંતુ તે નોંધપાત્ર આર્થિક સમૃદ્ધિ તરફ દોરી શકે છે.”